Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, Karabük Üniversitesi tarafından geliştirilen ve Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Araştırmaları Merkezi Başkanlığı (UDHAM) tarafından desteklenmeye hak kazanan SİMURAY-KBÜ Projesi ile tren makinisti eğitimlerinde kullanılmak üzere yerli yazılım ve donanım tabanlı gerçekçi bir raylı sistem araç kabin simülasyon sistemi geliştirileceğini bildirdi.

Bakan Uraloğlu, proje kapsamında Karabük Üniversitesi Eskipazar Meslek Yüksekokulu bünyesinde fiziksel makinist kabini, kabin içi kontrol sistemleri, görsel sürüş simülasyon yazılımı, eğitmen kontrol ve izleme arayüzü, yapay zeka destekli performans değerlendirme modülü ve eğitim senaryolarından oluşan bütünleşik bir eğitim platformu kurulacağını söyledi.

Gerçek Kabinde Eğitim İmkanı

SİMURAY-KBÜ sayesinde öğrencilerin gerçek tren sürüşüne yakın bir ortamda eğitim alacağını belirten Uraloğlu, "SİMURAY-KBÜ ile makinist adaylarımız gerçek sürüş koşullarını eğitim sürecinde deneyimleyebilecek. Hız kontrolü, frenleme, sinyal takibi, istasyon yaklaşımı, duruş hassasiyeti, acil durum yönetimi ve operasyonel karar verme süreçleri laboratuvar ortamında uygulamalı olarak öğrenecek." dedi.

Projede PLC ve mikrodenetleyici tabanlı kontrol altyapısı ile simülasyon yazılımı arasında gerçek zamanlı veri iletişimi kurulacağını belirten Uraloğlu, fiziksel kumandalar üzerinden verilen komutların doğrudan simülasyon ortamına aktarılacağını ifade etti.

Bu sayede hızlanma, yavaşlama, frenleme, sinyal takibi ve istasyon yaklaşımı gibi sürüş davranışlarının etkileşimli şekilde uygulanabileceğini kaydeden Uraloğlu, öğrencilerin mezun olmadan önce gerçek işletme koşullarına yakın bir eğitim sürecinden geçeceğini söyledi.

Yapay Zeka Performansı Ölçecek

Proje kapsamında geliştirilecek yapay zeka destekli değerlendirme sistemi ile öğrencilerin sürüş performanslarının analiz edileceğini belirten Uraloğlu, eğitim sürecinin daha verimli ve ölçülebilir hale geleceğini ifade etti.

Karabük Üniversitesi bünyesinde kurulacak Raylı Sistem Teknolojileri ve Sürüş Simülasyonu Laboratuvarı'nın sürüş eğitiminin yanı sıra insan-makine etkileşimi, sinyalizasyon farkındalığı, araç içi sistemler ve yolcu güvenliği alanlarında da uygulamalı eğitim imkanı sunacağını kaydeden Uraloğlu, projenin raylı sistemler alanındaki eğitim ve araştırma kapasitesini güçlendireceğini belirtti.

Uraloğlu, SİMURAY-KBÜ Projesi'nin UDHAM tarafından yürütülen ve toplam 500 milyon lira bütçeye sahip Raylı Sistem Teknolojileri Çağrı Programı kapsamında desteklenmeye hak kazanan 29 proje arasında yer aldığını belirterek, programla raylı sistemlerde yerli ve milli teknolojilerin geliştirilmesini, Ar-Ge kapasitesinin artırılmasını ve sektörün uluslararası rekabet gücünün güçlendirilmesini hedeflediklerini söyledi.

Modern teknoloji altyapısıyla kurulacak Cezeri-Lab; yapay zekâ, robotik, 3D modelleme, dijital üretim ve programlama gibi ileri teknoloji alanlarında eğitim, araştırma ve uygulama faaliyetlerine ev sahipliği yapacak. Laboratuvarın, öğrencilerin uygulamalı eğitim imkânlarını artırarak yenilikçi projelerin geliştirilmesine katkı sunması hedefleniyor.

Proje kapsamında laboratuvarın kurulmasının ardından iki haftalık yoğun bir eğitim programı gerçekleştirilecek. Program çerçevesinde Addis Ababa Üniversitesinin makine, elektrik ve bilgisayar mühendisliği ile teknik tasarım ve planlama bölümlerinde görev yapan akademisyenlere; robotik sistemlerin tasarımı ve programlanması, yapay zekâ uygulamaları, 3D modelleme ve dijital üretim teknolojileri alanlarında teorik ve uygulamalı eğitimler verilecek. Eğitim sonunda katılımcılar, geliştirdikleri projeleri laboratuvar ortamında uygulama ve test etme imkanı bulacak.

Cezeri-Lab Projesi ile Addis Ababa Üniversitesinde ileri teknoloji alanındaki araştırma ve geliştirme kapasitesinin güçlendirilmesi, laboratuvarın mühendislik ve tasarım bölümlerinin uygulamalı eğitim süreçlerine entegre edilmesi ve öğrencilerin tasarım, modelleme ile robotik alanlarındaki bilgi ve becerilerinin geliştirilmesi amaçlanıyor.

TİKA tarafından hayata geçirilen proje ile Etiyopya’da yükseköğretim kurumlarının teknolojik altyapısının güçlendirilmesi, nitelikli insan kaynağının yetiştirilmesine katkı sağlanması ve inovasyon odaklı eğitim anlayışının desteklenmesi hedefleniyor.

Geo News'in aktardığı fetvaya göre, şimdiye kadar görüşüne başvurulan uzmanların tespit ve kanaatleri doğrultusunda kripto para, Şeriat açısından “mâl” (mülk veya servet) niteliği taşımıyor. Zira kripto para, yalnızca bir hesaptaki itibari rakamların kaydından ibaret kabul ediliyor.

Müftü Osmani, ister USDT (Tether) ister başka bir kripto token kullanılsın, kripto para aracılığıyla mal satın almanın caiz olmadığını söyledi.

Fetva, kripto para kullanılarak yapılan alışverişlerin İslam hukukuna göre geçerli olup olmadığına ilişkin bir soruya cevap olarak verildi. Soruyu soran kişi, bir şahıstan iki kitap satın aldığını; bunlardan birini bir kripto token ile, diğerini ise USDT (Tether) ile aldığını belirterek bu işlemlerin dinen geçerli olup olmadığını ve geçerli değilse ne yapması gerektiğini sordu.

Soruyu soran kişi ayrıca, satma yetkisi olmayan birinden eğitim kursu satın alma konusunda da görüş istedi. Soruda, kursun asıl sahibinin alıcıya materyali kopyalamayı, elinde tutmayı veya yeniden satmayı yasakladığı; buna rağmen alıcının bir kopyasını saklayıp başkalarına satmaya başladığı belirtildi. Soru sahibi, bu kişiden kursu kripto para ile satın aldığını ve bu şekilde kurs edinmenin caiz olup olmadığını sordu.

Soruda ayrıca, satıcının alıcılar için bir grup oluşturduğu, ödemeyi aldıktan sonra onları bu gruba eklediği ve kursun farklı bölümlerini grup üzerinden paylaştığı da anlatıldı.

Fetvada, vatandaşın kitapları satıcıya iade etmesi tavsiye edildi; çünkü kripto para yoluyla yapılan bu satın almanın caiz olmadığı belirtildi.

Benzer şekilde fetvada, eğitim kursunun temininin de caiz olmadığı, ayrıca bunun câri hukuka da aykırı olduğu ifade edildi. Fetvada, soru sahibine kurstan herhangi bir fayda sağlamaması talimatı verildi ve dijital formatta olduğu belirtilen kursu kalıcı olarak silmesi tavsiye edildi.

MUHAMMED TAKİ OSMANİ KİMDİR?

3 Ekim 1943'te Hindistan’ın Seharenpur şehrine bağlı Diyobend köyünde dünyaya geldi. Soyunun Hazreti Osman’a dayandığı belirtildiği için aile fertlerine Osmani nispeti verildi. Pakistan Yüksek Mahkemesi‘nde kadılık, Karaçi Daru’l-Ulum Üniversitesi rektörlüğü, Cidde İslam Fıkıh Akademisi üyeliği ve birçok mali kuruluşun denetim kurulu başkanlığı veya üyeliği görevlerini yürüttü.

Daru’l-Ulum Karaçi’de başlıca fıkıh ve hadis ilimleri olmak üzere muhtelif şer‘î ilim dallarında ders verdi, yıllarca Sünen-i Tirmizî‘yi okuttu, son olarak da hocası Sahban Mahmud’un vefatı üzere medrese yönetimi tarafından Sahîh-i Buhârî’nin tedris vazifesi kendisine havale edildi. Pakistan içi ve Pakistan dışı uluslararası birçok kuruluşa başkan, başkan yardımcısı veya üye sıfatıyla iştirak edip danışmanlık görevinde bulundu.

Özellikle General Ziyau’l-Hak zamanında Pakistan’ın İslâmî anayasaya kavuşması amaçlı birçok çalışma ve aktif görevlerde bulundu. Bu zamanda İslâmî Düşünce Komitesi’nde görev yaptı. Yazdığı telif ve makalelerinde İslâm ekonomisi ve faizsiz bankacılık konularıyla özel olarak ilgilenen Muhammed Taki Osmani’nin Urduca, Arapça ve İngilizce irili ufaklı 50'yi aşkın eseri bulunuyor.

Fark Et”, “İstifade Et”, “Üret” ve “Yönet” olmak üzere 4 temel eksen ve her eksende birbirini tamamlayan 4 eylem üzerine inşa edilen plan hakkında bilgi veren Erdoğan, şu ifadeleri kullandı:

"Eylem planımız doğrultusunda Ulusal Yapay Zekâ Okuryazarlığı Programı’nı başlatacağız. 81 ilimizde hayata geçireceğimiz yapay zekâ okuryazarlığı atölyeleriyle 2 yılda 5 milyon vatandaşımıza eğitim vereceğiz.

10 bin ileri düzey yapay zekâ uzmanı ve 100 bin yapay zekâ uygulama profesyoneli yetiştireceğiz.

Sağlık, tarım, savunma ve e-ticaret başta olmak üzere en az 2 bin kamu veri setini Ulusal Veri Kütüphanesi üzerinden milletimizin istifadesine sunacağız.

2030 yılına kadar ülkemizin veri merkezi kurulu gücünü en az 1 gigavata çıkaracağız.

Kamu yatırım programlarımızdan yapay zekâ projelerine en az %2 pay ayıracağız.

Yatırımcılarımıza enerjisi ve altyapısı hazır kampüsler, KOBİ’lerimize ve araştırmacılarımıza hızlı prototip imkânı sunan yapay zekâ büyüme bölgeleri kuracağız.

Veri merkezi, bulut ve yapay zekâ altyapılarında en az 10 milyar dolarlık özel sektör ağırlıklı kaynağı harekete geçireceğiz.

İstanbul’u yapay zekâ alanında Türkiye’nin uluslararası vitrini ve yatırım diplomasisi şehri olarak konumlandıracağız."

Türkiye Yapay Zekâ Zirvesi'nde konuşan Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, bu dönemdeki değişimin geçmişe nazaran son derece hızlı seyrettiğini söyledi.

Bakan Yumaklı, İzmir'de Selçuk Efes Havalimanı'nda düzenlenen "Yeşil Vatan Kahramanları Görev Başında" programında yaptığı konuşmada, orman yangınlarıyla mücadeleyi vatan toprağını koruma ve gelecek nesillere daha güçlü bir Türkiye bırakma sorumluluğu olarak değerlendirdiklerini söyledi.

İklim değişikliğinin etkileriyle artan sıcaklıklar, uzayan kurak dönemler ve kuvvetli rüzgârların orman yangını riskini artırdığına dikkati çeken Yumaklı, hazırlıkları her yıl daha güçlü, planlı ve teknolojik bir anlayışla sürdürdüklerini ifade etti.

Bakan Yumaklı, yangınları kontrol altına almada hava araçlarının en önemli çarpanlardan biri olduğunu vurgulayarak şunları kaydetti:

"Bugün orman yangınlarına karşı 28 uçak, 119 helikopter, 14 insansız hava aracıyla yeşil vatanımıza havadan kalkan oluyoruz. Bu gücümüzle de toplam 462 ton su atma kapasitesine sahibiz. Geçtiğimiz yıla göre hava aracı sayımızı 146'dan 161'e çıkardık. Hava araçlarımız, ülkemizin dört bir yanında, yangın riskinin yüksek olduğu bölgelerde görev başında."

Bu yıl ilave edilen 11 yeni konuşlanma noktası ile hava araçlarının yangınlara daha etkili ve daha hızlı müdahale etmesini hedeflediklerini vurgulayan Yumaklı, "Özellikle Batı Karadeniz'de oluşturulan yeni konuşlanma noktaları, bu bölgelerde hava araçlarımızın yangın sahasına ulaşma süresini önemli ölçüde kısaltacaktır." diye konuştu.

Çok hafif sınıf helikopterlerin de yangının ilk dakikalarında hızlı müdahale amacıyla daha etkin kullanılacağını belirten Yumaklı, kara gücünde de kapasite artışına gittiklerini bildirdi.

Bakan Yumaklı, yangınlara karşı kara gücünde de önemli artış yaptıklarına dikkati çekerek, "Arazöz sayımızı 1766'dan 1930'a, ilk müdahale aracı sayımızı 2 bin 742'den 2 bin 751'e, iş makinesi sayımızı ise 831'den 868'e yükselttik. Mevcut havuz ve göletlerimize ilave olarak 55 yeni havuz ve gölet daha inşa edeceğiz. Böylece yangınla mücadelede kullanılan havuz ve gölet sayımız 4 bin 852'ye ulaşacak." ifadelerini kullandı.

Yapay zeka destekli mücadele

Teknolojik altyapı çalışmalarına da değinen Yumaklı, şöyle devam etti:

"Türkiye, orman yangınlarıyla mücadelede, teknolojiyi en etkin kullanan ülkelerden biridir. İnsansız hava araçlarımız sayesinde, ormanlarımızı geniş alanlarda anlık olarak takip ediyoruz. Dumanı daha erken görüyor, yangın riskini daha hızlı değerlendiriyor, ekiplerimizi sahaya çok daha etkin şekilde yönlendiriyoruz. Bugün artık orman yangınlarıyla mücadelede, sadece gözle değil yapay zekâyla, anlık veriyle, karar destek sistemleriyle ve güçlü koordinasyonla hareket ediyoruz. 2026 yılında yapay zekâ destekli yangın risk haritalarımızı kullanıma aldık. Bu haritalar, sıcaklık, rüzgâr, nem, topoğrafya, yanıcı madde tipi ve kuraklık gibi birçok parametreyi birlikte değerlendiriyor. Yangın riskini 7 gün önceden tahminleyebilecek şekilde çalışan sistem sayesinde, yangın çıkma ihtimali yüksek alanlarda önleyici tedbirleri artırıyoruz. Yani artık yalnızca yangına müdahale etmiyoruz; yangın riskini önceden okuyor, sahadaki hazırlığımızı buna göre planlıyoruz. Bu, yangınla mücadelede yeni bir sayfa demektir."

Bakan Yumaklı, mücadele organizasyonunda görev alan personel sayısını bu yıl 3 bin kişi artırarak 28 bine çıkardıklarını, 138 bini aşkın gönüllüyle de koordineli çalıştıklarını kaydetti.

Vatandaşlara çağrı

Vatandaşlara da duyarlılık çağrısında bulunan Yumaklı, sözlerini şöyle tamamladı:

"Geçen yıl yangınların yüzde 91'i insan kaynaklı çıkmıştır. Bir ihmal, bir dikkatsizlik, bir anlık tedbirsizlik yılların emeğini, binlerce canlının yaşam alanını ve milletimizin ortak değerini tehdit edebilir. Bu nedenle vatandaşlarımızın hassasiyeti, sahadaki mücadelemiz kadar önemlidir. Lütfen ormanlarımızda ateş yakmayalım, izmarit atmayalım. Anız yakmayalım, riskli davranışlardan uzak duralım. Şüpheli bir duman gördüğümüzde vakit kaybetmeden 112 Acil Çağrı Merkezi'ne bildirelim. Unutmayalım, yangını söndürmenin en etkili yolu, yangının çıkmasına engel olmaktır."

TeknOcak adı verilen Teknoloji ve İnovasyon Festivali, Ülkü Ocakları Eğitim ve Kültür Vakfı tarafından ATO Congresium’da düzenlendi.

Devlet Bahçeli, Börü adı verilen otomobil ve Kürşad MK-40 adı verilen roket ile diğer projeleri ilgiyle inceledi.

Ülkü Ocakları Genel Başkanı Ahmet Yiğit Yıldırım, festivalde MHP Lideri Devlet Bahçeli'ye eşlik etti. MHP Lideri Devlet Bahçeli, proje sahiplerini tebrik ederek, başarılar diledi.

BengüTürk'ün haberine göre; Festivale 81 ilden yaklaşık 500 mühendis ve üniversite öğrencisi katılırken, 100'ün üzerinde proje yaşıyor. MHP Lideri Devlet Bahçeli'nin ismini verdiği yarış araçları "Göktay 1" ve "Göktay 2" de bu festivalde yer alıyor.

Bu kapsamda, üniversitenin dijital üretim ve uygulamalı mühendislik alanındaki teknik altyapısını geliştirmek amacıyla laboratuvara gelişmiş özelliklere sahip bir 3D yazıcı hibe edildi. Düzenlenen devir teslim programına IUT Rektörü Mohammad Rafiqul Islam, Rektör Yardımcısı Hissein Araby Nour, Genel Sekreter Mwebesa Umar, fakülte dekanları, akademisyenler ve öğrenciler katıldı.

Program kapsamında Cezeri Lab’de yürütülen çalışmalar yerinde incelenirken, üniversitenin dijital altyapısı, teknik eğitim kapasitesi ve geleceğe yönelik iş birliği imkanları da değerlendirildi.

İslam İşbirliği Teşkilatı (OIC) üyesi yaklaşık 25 farklı ülkeden öğrenciye ev sahipliği yapan üniversitede yaklaşık 3 bin 100 öğrenci eğitim görüyor.

Cezeri Lab bünyesinde yürütülen uygulamalı eğitimlerle öğrencilerin mühendislik, tasarım ve dijital üretim alanlarında teknik bilgi ve becerilerinin geliştirilmesi hedefleniyor. TİKA tarafından daha önce kurulan laboratuvarda 3D yazıcılar, CNC makineleri ve lazer kesiciler gibi ekipmanlar bulunurken, akademisyen ve öğrencilere yönelik teorik ve uygulamalı eğitim faaliyetleri de devam ediyor.

Soruşturmanın odağında, SolidWorks bayileri arasında fiyat, vade ve satış koşullarının birlikte belirlendiği iddiaları yer alıyor. Ek olarak bölge ve müşteri paylaşıldığı iddiaları da araştırılıyor. Eğer müşteri paylaşımı yapılmışsa, kullanıcıların hangi bayiden teklif alacağı fiilen sınırlandırılmış olabilir.

Üretimle ilgili sektörleri doğrudan ilgilendiriyor

SolidWorks; endüstriyel tasarımcılar, makine mühendisleri, teknik ressamlar, üreticiler ve Ar-Ge ekipleri tarafından yaygın olarak kullanılan üç boyutlu tasarım programlarından biri. SolidWorks’le makine parçaları, kalıplar, aparatlar, üretim hatları, otomotiv yan sanayi parçaları, plastik ürünler, sac metal parçalar ve teknik montaj çizimleri yapılıyor.

Soruşturmanın dikkat çeken bir diğer başlığı da çalışan ayartmama iddiası. Böyle bir uygulama olduysa, sektörde çalışan yazılım, satış ve teknik destek personeli de daha iyi iş fırsatlarından mahrum kalmış olabilir.

Rekabet Kurumunun bu müdahalesiyle SolidWorks kullanıcıları için daha iyi fiyat teklifleri, daha uygun ödeme koşulları, daha kaliteli destek ve daha fazla seçenek oluşturulabilecek.

The Record'un haberine göre; söz konusu fidye yazılımı operasyonu 2020’den beri sürüyor ve sistem yerel ayarları ile dış IP coğrafi konumuna göre çalışmayı sınırlayan bir kötü amaçlı yazılım türüyle ilişkili. Bu sayede yalnızca Türkiye’deki sistemlerde aktif hale geliyor.

Fidye taleplerinin ise oldukça düşük seviyede olduğu ve yaklaşık 200–400 dolar arasında değiştiği belirtildi. Acronis uzmanları, saldırganların sürümden kazanmayı hedeflediğini düşünüyor.

Uzmanlara göre; fidye yazılımın bölgesel odaklı olması ve nispeten küçük ölçekli operasyonlara yoğunlaşması fark edilmeden kalmasına yardımcı oldu. Bu durum, hedefli ve yerelleştirilmiş fidye yazılımı kampanyalarının tehdit ortamında sessizce varlığını sürdürebileceğini gösteriyor.

Acronis, fidye yazılımının genellikle ev kullanıcıları ile küçük ve orta ölçekli işletmeleri hedef aldığını ve kötü amaçlı Java arşivleri içeren oltalama (phishing) e-postaları yoluyla uygulandığını belirtti.

Saldırılar, “Adwind” adlı ve yoğun gizleme teknikleri (obfuscation) içeren bir kötü amaçlı yazılım ile başlıyor. Bu özellikler, tespit ve analiz süreçlerini zorlaştırıyor.

Fidye notları Türkçe yazılıyor ve kurbanlardan, Tox eşler arası ağı üzerinde çalışan ücretsiz merkeziyetsiz bir sohbet platformu olan qTox üzerinden saldırganlarla iletişime geçmeleri isteniyor.

Analiz edilen bazı vakalarda saldırılar, Microsoft Outlook üzerinden okunan bir e-posta ile başlıyor. E-postadaki bir Google Drive bağlantısı, kötü amaçlı bir dosyanın indirilmesine yol açan bir süreci tetikliyor. Acronis, popüler bir forumda paylaşılan bir kullanıcı raporunda, Outlook üzerinden açılan bir e-posta sonrası cihazdaki dosyaların JanaWare tarafından şifrelendiğinin doğrulandığını belirtti.

Kötü amaçlı yazılım, kurbanın sistem konumu, dili ve ülke ayarlarını kontrol ediyor; yalnızca Türkçe dil ve Türkiye konumu eşleşirse çalışmaya devam ediyor.

Acronis, bu Türkiye odaklı yaklaşımın uluslararası güvenlik araştırmacılarının fidye yazılımını incelemesini de zorlaştırdığını belirtiyor. Bu durum, yazılımın fırsatçı değil, belirli bir coğrafi hedefe yönelik planlı bir kampanyanın parçası olduğunu gösteriyor. Konum kontrolleri hem tespit edilmekten kaçınmak hem de yalnızca hedeflenen ortamda çalışmak için kullanılıyor.

Ayrıca fidye notunun doğrudan zararlı yazılımın içine gömülü olması da kampanyanın özellikle Türkiye’deki kullanıcıları hedef aldığını doğruluyor.

NASA astronotları komutan Reid Wiseman, pilot Victor Glover, görev uzmanı Christina Koch ve Kanada Uzay Ajansı (CSA) görev uzmanı Jeremy Hansen, California açıklarında Büyük Okyanusu’a iniş yaptı.

NASA’nın Artemis II görevi, astronotları Ay’ın etrafında yaklaşık 10 günlük bir yolculuğa çıkarıp yeniden Dünya’ya getirdi. NASA, ABD Donanması ve ABD Hava Kuvvetleri ekipleri mürettebatı ve Orion uzay aracını USS John P. Murtha gemisine aldı.

Artemis II adı verilen uzay görevi için ABD’nin Florida eyaletinden fırlatılan rokette NASA astronotları Reid Wiseman, Victor Glover ve Christina Koch ile Kanadalı astronot Jeremy Hansen yer alıyor.

Astronotlar ilk 2 gün boyunca Dünya yörüngesind sistemleri test edecek. Daha sonra uzay aracının Ay'a yolculuk yapması planlanıyor.

Dört astronotu Ay çevresinde tarihi bir yolculuğa çıkaran görev, insanların 50 yıldan uzun bir süredir ilk kez alçak Dünya yörüngesinin ötesine gitmesini sağlıyor.

Astronotlar bu yolculuk sırasında Ay'a ayak basmadan Dünya'ya geri dönmeyi planlıyor. Bundan sonraki Artemis görevinde ise astronotların Ay yüzeyine inmesi için hazırlık yapılıyor. Bu misyonlardan elde edilen bilgi ve tecrübe ile de insanlı Mars yolculuğunun gerçekleştirilmesi hedefleniyor.